काठमाडौं । काम सुरु गर्नु एउटा कुरा भयो । सायद यो सजिलो पनि छ । तर, कामलाई निरन्तरता दिनु अर्कै भयो । यो काम भने गाह्रो छ । त्यसैले जति जति बेला नेपालगन्ज म्याराथनबारे चर्चा हुन्छ, पुग नपुग धेरै होलान्, तर यसको सराहना गर्न कन्ज्युस्याईं गर्नुहुन्न ।
कारण त्यही हो, यसको निरन्तरता । सन् २०१५ देखि सुरु भएको नेपालगन्ज म्याराथनले २०२४ सम्म आइपुग्दा १०औं संस्करण छोएको छ । भनेपछि यो त एक दशकको समय भयो । यसैक्रममा नेपालगन्ज दौडिने सहरका रूपमा ब्रान्डिङ भएको छ ।
अनि नेपालगन्ज म्याराथनको नाम लिने बित्तिकै यससँग जोडिन्छन्, टीएस ठकुरी । अनि जोडिन्छ, दस वर्षअघिको घटनाक्रम । त्यो त्यही समय थियो, जति बेला सशस्त्र विद्रोह टुंगिएर नयाँ संविधान जारी हुँदाको तनावपूर्ण स्थिति चलिरहेको थियो ।
भनिन्छ, म्याराथनको आयोजना आफैंमा गाह्रो छ । गाह्रोमात्र होइन, असाध्यै गाह्रो नै छ । एउटा तथ्य यहाँनिर उल्लेख गर्न आवश्यक छ । यो हो, नेपालगन्ज म्याराथन आयोजना गर्ने नेपालको तेस्रो सहरमात्रै हो, काठमाडौं र पोखरापछि ।
एक प्रकारले देशमा कलह थियो । यस्तो स्थिति विशेषतः नेपालगन्जका लागि विषम थियो । यस्तोमा ठकुरीले सोचे, नेपालगन्जमै किन पिस म्याराथन नगर्ने ? उद्देश्य थियो, शान्ति, सदभाव र एकताको सन्देश । त्यसपछि सुरु भएको नेपालगन्ज म्याराथन अविरल चलिरहेकै छ ।
ठकुरी मान्छन्, नेपालगन्ज आफैंमा फरक स्वाद र विशेषताको सहर हो । अझ पहिलो विशेषता त यो सहरसँग देशकै नाम जोडिन्छ । अनि यो फरक भूगोल, जात र सम्प्रदाय मिलेर बसेको सहर पनि हो ।
फेरि १० वर्षअगाडि फर्कने हो भने त्यति बेला नेपालगन्ज अशान्त बनेको थियो । म्याराथनको माध्यमबाट शान्तिको सन्देश दिन खोजियो । यसका लागि मिति तोकियो, मंसिर ५ । यो त्यही दिन हो, जतिबेला विद्रोही र राज्यपक्षबीच वृहत शान्तिसम्झौता भएको थियो ।
त्यसपछि जे भयो, त्यो आफैंमा इतिहास हो । भनिन्छ, म्याराथनको आयोजना आफैंमा गाह्रो छ । गाह्रोमात्र होइन, असाध्यै गाह्रो नै छ । एउटा तथ्य यहाँनिर उल्लेख गर्न आवश्यक छ । यो हो, नेपालगन्ज म्याराथन आयोजना गर्ने नेपालको तेस्रो सहरमात्रै हो, काठमाडौं र पोखरापछि ।
संयोगले चौथो सहर जन्मेको पनि छैन । तर यो १० वर्षको यात्रामा नेपालगन्ज म्याराथनले साँच्चै एउटा ब्रान्ड बनाएको छ । यसले भन्छ, नेपालगन्ज दौडिने सहर भएको छ । त्यो पनि निरन्तर । अझ नेपालगन्ज म्याराथन आफैमा बृहत भइसकेको छ, आकार र विस्तारको आधारमा ।
आयोजकका रूपमा ठकुरीलाई लाग्छ, नेपालगन्ज म्याराथनका आफ्नै केही विशेषता छन् । यसले हरेक वर्ष नयाँ खुड्किलो चढ्ने गरेको छ । कोभिडकै समय पनि यसको आयोजना टुटेको थिएन । यो त उल्लेखनीय पक्ष हो होइन र ?
अब त म्याराथनकै छेउ पारेर कनक्लेभ हुने भइसकेको छ । यसपल्ट पनि दुई दिन बहस भए अनेक विषयमा । तर मूल दिन त आजै हो । त्यो भनेको मंसिर २२ । आज फेरि सारा नेपालगन्ज उल्टेर दौडिने छ अनि यसलाई पछ्याउने छ पूरा देशले ।
ठकुरी मात्र होइनन्, सबैले यहाँनिर एउटा तथ्य बिर्सनुहुन्न । अबका दिन अझ चुनौती पूर्ण हुनेछ । यसको आयोजनाको काम अझ गाह्रो हुनेछ । यसलाई अझ बढी बृहत गराउनुपर्नेछ । के यसका लागि नेपालगन्ज आफैंमा तयार छ त ? र, नेपाली खेलकुद पनि ?
